Deze pagina bespreekt het maken van een back-up van persoonlijke gegevens. Menig computergebruiker heeft wel eens met de handen in het haar gezeten omdat de gegevens zijn kwijtgeraakt door een crash van de harde schijf of van Windows. In veel gevallen is het dan gelukkig nog mogelijk met een opstartbare CD/DVD (denk dan bijvoorbeeld aan Bart's PE of VistaPE) de gegevens te bereiken en zodoende veilig te stellen op een tweede (externe) harde schijf.
Bedenk echter dat een stroomuitval elk moment kan plaatsvinden. Als op zo'n moment de harde schijf net druk bezig is met het lezen en/of schrijven van gegevens, dan is het risico van beschadiging van de harde schijf en dus gegevensverlies erg groot. Of een opgelopen virus dat het systeem geheel overhoop haalt en in het ergste geval de gegevens wist? Natuurlijk gebeurt dit niet dagelijks, maar het kwijtraken van onvervangbare gegevens is voor de meesten toch wel een nachtmerrie.
Het probleem is dat niet iedereen braaf regelmatig zijn back-ups maakt. Op deze website staat al het een en ander beschreven over de noodzaak van het maken van een back-up van de persoonlijke gegevens, e-mail, adresboek en favorieten voordat Windows opnieuw wordt geïnstalleerd. Aangezien het maken van een back-up een klusje is wat tijd kost en wat elke keer weer terugkomt, wordt het veelal op de lange termijn geschoven en uiteindelijk vergeten! Deze pagina is bedoeld om te motiveren regelmatig een extra back-up te maken van dergelijke gegevens. Tevens wordt uitgelegd hoe dit geautomatiseerd kan worden, waardoor kostbare tijd kan worden bespaard. Het maken van een geautomatiseerde back-up wordt in een aantal onderdelen uitgesplitst:
Om welke gegevens gaat het nu eigenlijk? Het gaat om data die doorgaans niet 1-2-3 vervangbaar is en waar u graag een back-up van zou willen hebben voor het geval dat de harde schijf het begeeft. Software is opnieuw te installeren, dat is dus niet zo van belang. Het gaat voornamelijk om de map met persoonlijke documenten, waar bijna alles in wordt opgeslagen. Om u enigszins een beeld te geven, volgt hier een wat completer overzicht (met de locaties voor Windows XP en Windows Vista waar deze bestanden normaal gesproken te vinden zijn):
Windows XP:
Op deze website wordt geadviseerd deze mappen en bestanden te verplaatsen naar een aparte D:-partitie zodat ze niet meer tussen de systeembestanden van Windows staan. Zie voor meer informatie over dit onderwerp ook de pagina over het maken van een back-up van gegevens en de pagina over het verplaatsen van persoonlijke bestanden (inclusief het wijzigen van de standaard opslaglocatie). Bedenk dat de persoonlijke data voor elk gebruikersaccount afzonderlijk moeten worden veiliggesteld.
Nu bekend is welke gegevens veiliggesteld moeten worden, is het de vraag op welk medium die gegevens opgeslagen moeten worden. Er zijn verschillende opties:
Het zou natuurlijk erg handig zijn als het maken van back-ups kan worden geautomatiseerd. Met een paar muisklikken kan dan het maken van een back-up worden uitgevoerd, met als grootste voordelen: het vergt weinig tot geen denkwerk meer en het is in principe zo gebeurd. Geen redenen meer om er onderuit te komen!
Een zeer goed werkende synchronisatietool en ook nog eens freeware is SyncBack Freeware (download: www.2brightsparks.com/downloads.html#freeware, klik op de Nederlandse vlag om de download van de freeware versie te starten).
LET OP: 2BrightSparks heeft een nieuwe versie (second edition) uitgebracht van SyncBack onder de naam SyncBackSE, waarvoor betaald moet worden. Wellicht zal de oude versie van SyncBack gewoon freeware blijven, maar zeker weten doe je dat nooit. Ook als het programma niet direct nodig is, is het verstandig SyncBack Freeware alvast te downloaden voordat de gratis versie off line wordt gehaald.
De installatie van SyncBack (in dit geval de Nederlandstalige versie) gaat vrij eenvoudig en kan direct vanuit het ZIP-bestand. Er hoeven ook geen lastige vragen beantwoord te worden, alleen bij het opstarten stelt SyncBack de volgende vraag: Er zijn geen profielen. Wilt u er nu een maken?, deze vraag kan gerust met Nee worden beantwoord (profielen kunnen namelijk ook later worden aangemaakt). Vervolgens toont SyncBack het volgende scherm:
Door links onderin op Nieuw te drukken, wordt er een nieuw profiel aangemaakt. Kies in het venster dat nu verschijnt voor het maken van een back-up.
TIP: Wanneer het wenselijk is de bestanden op twee computers te synchroniseren zodat beide PC's de meest recente bestanden bevatten, kies dan voor Synchronisatie. SyncBack ziet zelf welk bestand vernieuwd is en waarschuwt zo nodig vooraf wanneer beide bestanden zijn aangepast. Vooral deze synchronisatiemogelijkheid maakt van SyncBack een bijzonder mooi programma waarbij alles naar wens instelbaar is!
Er wordt nu een scherm getoond waarin wordt gevraagd een naam te geven aan het te maken back-upprofiel, bijvoorbeeld "Mijn documenten". In het volgende scherm moet de bron- en doelmap worden opgegeven; dit gaat het makkelijkst met de twee gele icoontjes rechts. In het voorbeeld is dat al gedaan: de map met persoonlijke documenten staat hier op D:\MijnData (de bron) en de back-uplocatie is L:\MijnData (de doelmap op een externe harde schijf). De doelmap bestond overigens nog niet, "MijnData\" is er handmatig achter geschreven. Deze map wordt dan automatisch aangemaakt.
LET OP: Op tabblad Uitgebreid kan bij de optie Wat te doen als een bestand in het doel is maar niet in de bron worden aangegeven wat er moet gebeuren wanneer een bestand in de back-up (het doel) is opgenomen maar lokaal (de bron) reeds is verwijderd. Wordt hier gekozen voor Verwijder bestand uit het doel dan worden per ongeluk verwijderde bestanden bij de eerstvolgende synchronisatie dus ook uit de back-up verwijderd!
Met een klik op OK is het aanmaken van het profiel voor het automatisch maken van een back-up gerealiseerd. Overigens wordt nog wel gevraagd of het gewenst is dat er een simulatie plaatsvindt, dit kan naar eigen inzicht worden uitgevoerd. Door nu het betreffende profiel te selecteren en te klikken op Uitvoeren wordt begonnen met het maken van een back-up. Eerst toont SyncBack een scherm met de verschillen ten opzichte van de bestaande back-up. Zijn de voorgestelde wijzigingen akkoord (wat meestal het geval is), klik dan op Doorgaan met uitvoeren.
Zodra de back-up is afgerond, toont het hoofdvenster de resultaten. In de kolom Status komt te staan Succes, wat betekent dat het maken van de back-up is gelukt. In de kolom Laatst uitgevoerd staat het tijdstip waarop dit heeft plaatsgevonden.
Een aangemaakt profiel kan altijd weer worden verwijderd of aangepast. Selecteer daarvoor het betreffende profiel en klik linksonder op Wijzig of Verwijder. Wordt besloten een profiel te wijzigen, dan komt men vanzelf terug in het eerder getoonde scherm waarbij bron en doelmap moet worden geselecteerd. Dit is vooral handig wanneer bestanden uitgesloten moeten worden (tabblad Filter) of wanneer wat meer controle over het kopieer- en verwijderproces gewenst is (tabblad Uitgebreid). Denk bijvoorbeeld aan de mogelijkheid irrelevante submappen uit te sluiten.
Het is van belang een apart profiel te maken voor élke map waarvan straks een back-up wordt gemaakt (zie het begin van deze pagina). Selecteer voor elke bronmap (op de harde schijf) een doelmap (op de back-uplocatie) en stel het profiel naar wens in. Zijn er meerdere gebruikersaccounts, dan is deze procedure wellicht tevens van toepassing voor de andere gebruikersaccounts. Vergeet niet een back-up van de aangemaakte profielen te maken door ze via Profielen, Exporteer profiel te exporteren naar de back-uplocatie. Ze kunnen dan altijd weer (via Profielen, Importeer profiel) worden hersteld.
Het enige wat nu nog rest, is het agenderen van de back-up zodat er automatisch periodiek een back-up wordt gemaakt. De frequentie kan, op basis van de maximaal aanvaardbare risico’s, zelf worden bepaald (bijvoorbeeld de eerste van elke maand, elke vrijdagmiddag of elke dag). Op het moment dat er een back-up moet worden gemaakt, kan SyncBack handmatig worden gestart. Met de toetscombinatie CTRL-A kunnen alle profielen in één keer worden geselecteerd, waarna met de knop Uitvoeren het maken van de back-ups kan beginnen. Het maken van de back-up kost nu slechts enkele handelingen en aangezien alleen de gewijzigde bestanden worden gekopieerd, kost het maken van een back-up niet al te veel tijd.
Bij een herinstallatie van Windows is het doorgaans aan te bevelen een grotere cq. snellere harde schijf te plaatsen. Hierdoor wordt Windows aanzienlijk sneller dan het geval was met de oude schijf. De oude schijf met belangrijke gegevens kan veilig apart worden gelegd terwijl Windows op de nieuwe schijf wordt geïnstalleerd. Is het niet helemaal gelukt, dan kan altijd nog even van de oude schijf worden opgestart door de schijven tijdelijk om te wisselen.
Plaats na het afstellen van het systeem de oude schijf er tijdelijk bij (bijvoorbeeld als slave naast de nieuwe schijf of als master door tijdelijk de CD-speler los te koppelen), waarna alle gegevens met de Windows Verkenner kunnen worden overgeplaatst. Bijkomend voordeel van deze handelswijze is dat het installeren van Windows veel minder tijd kost. De aanschaf van zo'n nieuwe schijf is dus al snel de moeite waard.
Wordt de oude schijf vervolgens niet meer gebruikt, dan kan deze worden aangewend voor extra externe opslagcapaciteit. Plaats de harde schijf hiervoor in een externe USB-case. Deze procedure heeft meerdere voordelen: het installeren van Windows gaat veel sneller, de PC wordt sneller en krijgt meer opslagcapaciteit, de persoonlijke gegevens zijn gedurende het herinstalleren van Windows veiliggesteld en er komt meteen een externe schijf beschikbaar voor back-updoeleinden!
Menno Schoone
SchoonePC
|
| Tweet | ||
Home Windows XP Windows Vista Windows 7 Beveiliging Software Netwerk/internet Herinstallatie Systeembeheer WWW